Diz ağrısının nedenleri
2010-02-12 23:37:02 Kadinlaricin.net sitesinde Diz ağrısının nedenleri baslikli sayfadasiniz.Bu sayfada Diz ağrısının nedenleri ile ilgili yazi bulunmaktadir.
|
 |
|
|
| |
Çoğu zaman gençlerde görülen osteokondritis dissekans herhangi bir eklemde olabilirse de diz ekleminde daha sık ortaya çıkar. Eklemin yüzeyindeki küçük bir bölgede eklem kıkırdağı ve altından bir miktar kemikle birlikte kopar. Eklem boşluğunda serbest kalan bu parçaya eklem faresi denir. Kopan bu parça eklemde ağrı, şişlik ve kilitlenmelere neden olur. İskelet olgunluğuna tam erişmemiş ve diz ağrısı olan her sporcuda osteokondritis dissekans araştırılmalıdır. Radyolojik incelemede klasik osteokondritis dissekans bulguları görülür. Ergenlikteki bir atlette henüz büyüme bölgeleri kapanmamıştır. Dolayısı ile teşhis konduktan sonra tedavide çok dikkatli davranılmalıdır. Eğer kopan parça tamamen yerinden ayrılıp serbest cisim haline geçmemişse yani eklem faresi yoksa, istirahat etmek çok önemlidir. Bu parçanın tam kopup ayrılmaması ve çabuk iyileşmesi için düzenli istirahat ve kademeli hareketlere izin verilir. Büyüme plakları olgunlaştıktan sonra ise kopan parçanın tamirinde cerrahi tedavi tercih edilir. Ameliyat sonrası tüm zorlanmalı hareketlerden kaçınılır.
Eğer parça kopmuş eklem boşluğuna düsmüşse iki girişim yapılabilir: Ya kopan parça cerrahi olarak çıkartılır veya bu parça yerine tesbit edilir. Parçanın kopan yere yerleştirilip tesbit edilmesi sporcunun aktivitelerinden uzak kalmasını gerektirir. Bu süre ortalama 6-9 ay kadardır. Ayırıcı tanıda menisküs yırtılmaları ve plika sıkışmaları akla gelmelidir. Belirti ve bulgular oldukça benzerdir. Ayırıcı tanı için artroskopi yapılır.
“Dizde ağrı
14 yaşındaki jimnastikçinin dizinin iç kısmında ağrı ve tutukluk şikayetleri vardı. Yakın zamanda düşmesi veya çarpması olmamıştı. Bir kaç gün önce dizini tam açamamıştı. Biraz hareket ettirmeye çalışınca bir kıtırtı sesi ile diz açılmıştı. Pek fazla ağrısı yoktu. Muayenesinde hasta dizinde çok hafif bir şişlik vardı. Ancak diz hareketleri normaldi. Diz bağları normaldi ve instabilite yoktu. Menisküs testleri de normaldi.”
Bahsedilen genç jimnastikçinin diz ekleminin içinde kopan parça serbest cisim haline geçmiş yani eklem faresi oluşmuştu.Tedavi olarak açık diz ameliyatı zorunluydu. Kopmuş kemik ve üzerindeki kıkırdak parçası yerine vida ile tesbit edildi. 6 hafta uzun bacak alçısına alındı. Düzenli aralarla çekilen rontgenlerle parçanın ve dizin durumu takip edildi. Oldukça iyi durumda olduğundan sabit bisiklet egzersizi ve dize kısmi ağırlık vererek ( % 50) yürüme egzersizlerine başlandı. Ameliyattan 6 ay sonra sonuç tatmin edici olduğundan özel antrenman programına başladı. 8 ay sonra hiçbir şikayeti olmayan sporcunun eski antrenmanlarına başlamasına izin verildi.
Osteokonditis dissekans eklem yüzeylerinden üzerindeki kıkırdakla birlikte bir parça kemiğin kopmasıdır. Nedeni bilinmemektedir.
Belirti ve bulgular şunlardır:
-Dizde hareketle veya hareket sonrası ağrı veya sızı
-Diz ekleminde kilitlenme
-Eklemde şişme olması (Efüzyon)
Teşhis:
Röntgen çekilmesi ve gerektiğinde artroskopi yapılması
Tedavi:
-Hafif vakalarda istirahat
-Sporcu gençse, şikayetleri yeni ise ayırılan parça yerine tesbit edilir. Eklem faresi eski ise çıkarılır.
Sonuç:
-Genç sporculara yakın takip gerekir.
Genellikle 3-6 ay sonra hareketlerine geri dönebilir. Ancak daha önce kontrollü egzersizlerle kaslarının gücünün arttırması ve eklemin hareketlendirilmesi gerekir.
Dizde ağrı
“Çare” rumuzlu okuyucunun sualine cevaptır:
Dizin hemen altında gaga şeklinde bir kemik vardır. Bu kemiğin fazla büyüyerek çevredeki yumuşak dokulara baskı yapması ağrıya yol açar. Buna “os good schalletter” hastalığı denir. Kıkırdak dokusu sertleşince, ağrı azalır. Ani ve sert hareketlerden kaçınmalı, top oynanmamalıdır. Ağrı çok fazla ise ameliyat ile düzeltmek mümkün olabilir. Zamanla düzelebilir. Ancak kendinizi korumanız lazımdır.
Annem yeniden yürüyebildi
Ben bir turizm şirketinde genel müdür olarak çalışan bir okurunuzum. Yıllardır izlediğim köşenizde Zonguldak’tan size teşekkür yazan bir okurunuzun belirttiği romatizma uzmanı Dr. Macit Hamam’ın adresini görünce, 75 yaşındaki annemi hemen götürdüm. Elli yıldır diz kapaklarındaki ağrılardan yakınan ve son üç aydır ise çektiği acılardan artık yürüyemez hale gelen anneciğime şimdiye kadar aldığı ilaçlar, yapılan iğneler hiçbir yarar sağlamamıştı. O mütevazı, zarif, sevgi dolu, şefkatli doktorun yaptığı tıbbi müdahalelerden sonra annem yeniden yürümeye başladı. Maşallah hiçbir ızdırabı kalmadı. İnanın sevincinden doktorun eline öpmek, ona teşekkür etmek istedi. Ancak onu eski adresinde bulamadık. Bu nedenle köşeniz aracılığıyla Dr. Macit hanıma ve dolayısıyla onu bize tanıttığınız için size binlerce kez teşekkür etmek istedim.
Ankara’dan E. Ö. ve daha birkaç mektup sahibinin duygularını aynen yansıttığınız için mektubunuzu olduğu gibi buraya aktardım. Dr. Macit hanım kısa bir süre önce ciddi bir ameliyat geçirmiş. Bu nedenle çalışmalarına ara vermiş. Şimdi ise yeniden sağlığına kavuşmuş ve kendi muayenesinde tedavileri yarım kalan hastalarını yeniden kabule başlamış.
Yapay diz yapıldı
Hemen hemen aslından farksız olan ve hareket yeteneği çok geliştirilen yeni yapay diz, protez bacakla birlikte kullanılabilecek. Yapay diz çok karmaşık elektronik kumanda sistemleri ve önceden programlanabilen mikro işlemciler aracılığıyla hareket ettiriliyor. Dizin bükülme açısı ve hızı çok yüksek. Yapay dizin iç mekanizmaları Amerikalılar, koruyucu dış bölümü de titanyumdan Ruslar tarafından yapıldı. Şimdiye kadar yapılan yapay dizlerden farklı olarak çok uzun ömürlü olan yeni robot diz Ohio Willow Wood firması tarafından üretilecek.
Diz eklemine yapay kıkırdak
Almanya’da ilk kez iki hastanın dizine yapay kıkırdak aktarıldı. Doktorlar başarılı geçen ameliyattan sonra hastaların ağrılarından kurtulduklarını ve gayet rahat yürüyebildiklerini bildirdiler. Operasyon sırasında hasarlı kıkırdak dokusu sadece üç santimlik bir kesikten alındıktan sonra kemiğin üzerine yapay kıkırdak aktarılmış. Yapay kıkırdak tıpkı yumuşak lensler gibi su içerikli plastikten oluşuyor. İlk yapay kıkırdak naklini gerçekleştiren Hannover Yüksekokulu doktorlarından Prof.Ulrich Bosch, hastaları kısa sürede iyileştirerek bir an önce yürümelerini sağlayan operasyonun önemli bir gelişme olduğunu söyledi.
Tenisçi bacağı
PEK çok sporcunun baldır veya adale problemi dolayısı ile oynayamadığını ya da sakat sakat oynadığını okuyoruz.
Aynı durum sadece sporcular için değil, tenis oynayan ve günlük koşu yapan birçok vatandaşımızda görülür. Bu tür sakatlıklara uğrayanlar, arkadan taş atılma ya da top gelme tarzında bir his duyduklarını ve acı ile hareket edemediklerini söylerler. Bu şikayetler çoğunlukla, zedelenme, adelenin zorlanıp gerilmesi ile oluşur ve adele dokusu yırtılır. Adele dokusunun zedelenmesinin şiddetine göre 3 sınıfa ayrılır.
Birinci derecede çok az miktarda adele lifi zedelenir.
İkinci derecede ise daha fazla adele lifi zedelenir.
Üçüncü derecede adele tam yırtılır.
Birinci derece zedelenmeler fazla yüklenmedikçe belirti vermez. Germe hareketleri sırasında, kramp girebilir ya da gerginlik ve hafif ağrı olabilir.
İkinci derecede ise şiddetli ağrı hissedilir. Germe ve kasılma ile bu artar. Zedelenme bölgesine dokununca ağrı olur.
Üçüncü derecede ise yanma ve kuvvetli bir ağrı olur. Sporcu aniden yürüyemez duruma gelir. Adale tam yırtılır ve yırtık yerinde parmakla boşluk hissedilir. 2-3 gün sonra ayakta ve parmaklarda morluk görülebilir.
Buz tedavisi
Tedavide, öncelikle buz kompresi ve bandaj yapılır. Böyle bir durumda sporcu kendini zorlamamalıdır. Buzun faydası kanamayı ve adale dokusundaki harabiyeti azaltmaktır. Süre olarak buz kompresi ilk gün, saat başı 10-15 dakika önerilir, daha sonra bu, günde 3-4 kere, 10-15 dakikalık arılıklarla uygulanır.
Genel kaide olarak bir ve ikinci derece zedelenmelerde 3-4 haftalık istirahat süreci yeterlidir. Üçüncü derecede cerrahi tedavi gerekir ve rehabilitasyonu üç ay sürer. Üç derecede de ilk 7 gün tedavi aynıdır. İstirahat, bandaj, buz kompresi ve antienflamatuvar ilaç alınımı tarzındadır.
Bu tip zedelenmelerde en önemli husus olayın, meydana gelmeden önlenmesidir. Maç ve antrenman ya da spor yapmadan önce, ısınma ile adale gerginliği azaltılır. Doku ısısı 1-2 derece artınca adale daha lastik kıvamında olur. Isınma sonrası germe ve esneklik hareketleri yapılmalıdır. Zedelenmenin önlenmesi için iyi bir germe önemlidir.
Dize kendi dokusuyla tamir
Araştırmacılar ilk önce diz kapağının arkasındaki yağ tabakasından aldıkları dokudan kök hücrelerini ayıkladılar. Kök hücreleri farklı gelişme koşullarında çeşitli hücre türlerine dönüştüler. Hastanın bozuk dokusu böylece kendi hücreleriyle onarılabildi. Bu yöntemde dokunun reddedilmesi ya da hastalık bulaşma riski bulunmuyor. Kıkırdak, kemik ve yağ hücrelerine dönüşebilen kök hücreleri eklem rahatsızlıkları ve kemik kırılmalarında olduğu kadar estetik cerrahide de kullanılabilecek. Duke Üniversitesi bilim adamları, Orthopedic Research Society dergisindeki raporlarında, yeni yöntemin etik açıdan tartışmalı olan kök hücrelerine yeni bir alternatif sunduğunu açıklıyorlar.
Kireçlenmenin ilacı spor
Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizik Tedavi Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Mustafa Güler, çocukluktan itibaren kazanılacak spor ve egzersiz alışkanlığının artroz denilen kireçlenmeye karşı alınacak en etkin önlem olduğunu söyledi. Prof. Güler şöyle dedi: ‘‘Kadınlarda diz eklemi, erkeklerde ise bel kemiği kireçlenmesi sıkça görülür. Düzenli egzersizlerle bu hastalıkların önüne geçilebilir. 20-35 yaşları arasındaki kadınları tehdit eden bir diğer rahatsızlık da, kas romatizmasıdır. Bunun tedavisinde de düzenli spor ile kaslar eski haline gelir.’’
Diz sakatlıklarının önlenmesi
Yapılan birçok çalışma sonucunda diz sakatlanmalarının ortalama olarak tüm sakatlıkların yüzde 25'ini oluşturduğu gözlenmiştir.
Buna yaşlanma ile oluşan diz problemleri de eklendiğinde bu rakam daha yukarı çıkacağından, Amerika gibi bazı ülkelerde diz sakatlıkları ulusal sağlık problemi olarak kabul edilmiştir.
Diz sakatlıkları travmatik ve aşırı yüklenme sakatlıkları olarak iki kısımda incelenebilir. Travmatik diz sakatlıklarının daha sıklıkla kayak ve futbolda görülmekte olduğu, İsveç'te yapılan bir çalışma ile rapor edilmiştir. Her ne kadar Amerikan futbolunda bu oran daha yüksek ise de tüm dünyada en popüler spor olan futbolu oynayan birey sayısının 22 milyonun üzerinde olduğu kabul edildiğinde, futboldaki diz sakatlanmaları sayısı Amerikan futbolunun hayli üstüne çıkmaktadır. Ayrıca, sağlık için yapılan spor ve yaşlılıkla oluşan diz ağrıları da hesaba katıldığında bu kadar sık olan bir problemin neden oluştuğu ve nasıl önlenmesi gerektiği de ayrı önem kazanmış ve bunun üzerine yapılan çalışmalarla şu sonuçlara varılmıştır:
A- Antrenörler, sporcular ve tedavi ediciler, fiziksel kondüsyon, kuvvet, dayanıklılık, esneklik ve kas dengesi üzerinde daha önemle durmalıdır.
B- Antrenörler tarafından düzgün yetenek ve teknik çalışmalar üzerinde çok durulması, bu sakatlanma oranını azaltacağı bilinmelidir.
C- Oyun kuralları ile sakatlanmaların ilişkisi takip edilmeli ve buna göre oyun kuralları düzenlenerek sakatlanma riski azaltılmalıdır.
D- Sakatlıklar için kullanılan dizlik gibi spor ekipmanlarının geliştirilmesi için yapılan araştırmalara önem verilmeli ve bütün sporlar için kullanılan ekipmanlar standardize edilmelidir.
E- Farklı sporlar için ayakkabı ve oyun yüzeyi parametreleri ayrı ayrı araştırılmalı ve ona uygun yüzey ve ayakkabı kullanılması sağlanılmalıdır.
F- Sakatlanmalarda spora dönmeden önce erken tanı, hızlı tedavi ve yeterli rehabilitasyon sağlanmalıdır.
G- Hem sakatlığa özel hem de yapılan spora özel rehabilitasyon çalışmaları yapılmalıdır.
Diz sakatlıklarını önlemek için şu egzersizler yapılır:
1- Oturur pozisyonda ayaklar düz uzatılır, uyluk önü kasları 5-10 saniye süre ile kasılır ve gevşetilir.
2- Sırt üstü yatılır, diz altına havlu rulo konur, diz düz oluncaya kadar kaldırılır ve serbest bırakılır.
3- Parmak ucuna kalkılır ve inilir.
4- Yan yatılır, uyluk kalçadan itibaren kaldırılır ve indirilir.
5- Basamak kenarında durulur, tek ayak aşağı iner gibi yere doğru uzatılır ve geri gelinir.
6- Masa oturulur, diz düz oluncaya kadar ayak yukarı kaldırılır.
7- Ayakta durur pozisyonda dizlerden hafif çömelinir ve doğrulunur.
8- Yüzü koyun yere yatılır, ayak kalçaya doğru diz bükerek getirilir ve geri bırakılır.
Sağlıklı ve enerjik haftalar dileğiyle... Hoşçakalın...  Diz ağrısının nedenleri hakkinda aciklamalar Diz ağrısının nedenleri konusunda bilgiler.
Anahtar Kelimeler:Diz ağrısı ,diz arkası ağrısı, bacak ağrısı ,diz ağrısı tedavisi ,arka diz ağrısı,
diz kapağı ağrısı ,ön diz ağrısı, menisküs ,romatizma
|
