|
Çocuklarda Yaz İshali
2008-09-22 08:29:58 Kadinlaricin.net sitesinde Çocuklarda Yaz İshali baslikli sayfadasiniz.Bu sayfada Çocuklarda Yaz İshali ile ilgili yazi bulunmaktadir.
|
 |
|
|
| |
Yaz ishalleri bu mevsimin çocuklarda en sık görülen hastalıklarından biri. Maalesef ciddiye alınmaması ve zamanında önlemlerin alınmaması halinde ise ölümlere bile yol açabiliyor.
Dışkılama sayısı bebeklerde ve çocuklarda farklılık gösterir. Günlük dışkı miktarının süt çocuğunda 10 gr/kg/gün, daha büyük çocukta ise 200mg/kg/gün’ün üzerine çıkması ishal olarak tanımlanıyor.
Yaz ishallerine yol açan faktörler nedir?
Yazın ishale yol açan nedenlerin başında enfeksiyonlar geliyor. Yazın ishal yapan mikroplar; virüsler, bakteriler ve parazitlerdir. Bu mikropların bir kısmı yaz-kış ishal yapabilir. Bir kısmı ise kış aylarını, diğer kısmı ise yaz aylarını tercih eder. İshaller en sık 0-5 yaş grubunda görülür. Gelişmekte olan ülkelerde ilk 2 yaştaki ölüm nedenlerinin başında gelir.
Nasıl bulaşır?
İnsan ve hayvan dışkılarıyla kirlenmiş sularda, kanalizasyon karışan durgun sularda bu mikroplar uzun süre canlı kalabilir ve çoğalabilirler. Bu mikroplu suların içme sularına karışması ve bunlar yıkanmış meyve-sebzelerin tüketilmesiyle enfeksiyon çocuklara bulaşabilir. Ayrıca ishal olanlar da enfeksiyonu dışkılarıyla çevreye bulaştırırlar. Dışkıyla bulaşmış ellerin ağıza götürülmesiyle ishal gelişebilir.
Hastalık nasıl sınıflandırılır?
Hastalığın ağırlık durumuna göre sınıflandırılır ve tedavi planlanır:
- Hafif ishal: Günde 4’den az dışkılama, kusma yok veya az, idrar miktarı nrmal,
- Orta şiddette ishal: Günde 4-10 kez dışkılama, kusma var, idrar miktarı azalmış-rengi koyulaşmış,
- Ağır ishal: Günde 10’dan fazla dışkılama, sürekli kusma, son 6 saatte idrar yok olarak sınıflandırılır.
Tedavi nasıl yapılıyor?
Hafif ishal vakalarının tedavisi evde yapılır. Anne sütü alan bebekler emzirmeye devam edilir. Anne sütü almayan 6 aylıktan büyük bebek ve çocuklara alışık oldukları sıvı gıdaların yanı sıra pirinç lapası, muz, elma püresi, yoğurt, ayran gibi gıdalar verilir. İshal geçene kadar lifli ve yağlı gıdalardan uzak durulur. Öğün aralarında su verilmesi önerilir. Eczanelerde satılan hazır solüsyonlar verilir.
Orta ishal vakalarına hastanede ağız yoluyla sıvı tedavisine (elektrolit solüsyonları) başlanır. Tedaviye yanıt iyiyse 4-6 saat sonra beslenmeye başlanır ve hasta eve gönderilir. Kusma olursa tedaviye ara verilip tekrar denenir. Aşırı kusma veya karın şişliği, genel durumda bozulma durumunda damar yolu ile sıvı tedavisine geçilmesi gerekebilir.
Ağır ishal vakalarında hasta hastaneye yatırılarak damar yolu ile sıvı tedavisi uygulanır. Dışkıda kan ve iltihap hücreleri varlığında veya ishalin 7 günde düzelmemesi durumunda dışkı kültürü alınır ve gerekiyorsa antibiyotik tedavisine başlanır.
Çocukları yaz ishallerinden nasıl koruyabiliriz?
Önlemlerin başında temizlik ve hijyen gelir. Anne yada bakıcı, çocuğun besinlerini hazırlamadan önce, tuvaletten çıktıktan ve çocuğun bezini değiştirdikten sonra mutlaka ellerini su ve sabunla yıkamalı. İçme sularının, mama hazırlanan suların kaynatılmış olması, çiğ yenecek sebze ve meyvelerin iyice yıkanması, besinlerin açıkta bırakılmaması ve sıcakta bekletilmemesi de yaz ishallerine karşı alınacak önlemlerin başında gelir. Ayrıca, biberon, bardak, tabak, kaşık gibi yiyecek malzemelerinin temiz suyla yıkanması, içlerinde yiyecek artıklarının kalmaması da korunmada oldukça önemlidir.
Yaz ishali ihmale gelmiyor
Yaz aylarında çocuklarda ishal denilen enfeksiyonlar artış göstermektedir. Ailelerin bu konuda dikkatli olmaları gerekmektedir. İçinde bulunduğumuz mevsimde hastanelere getirilen çocukların büyük çoğunluğuna ishal teşhisi konulmaktadır. Aileler, ishalli çocukların tedavisinde duyarlı olmak zorunda. Çoğu zaman basit bir tedbirle hastalığı tedavi etmek mümkündür. Örneğin, tüm sağlık ocaklarında ücretsiz dağıtılan ishal tozu, en basit tedavi yöntemidir. Çok sulu ve sık dışkının yanısıra kusma, bulantı, şiddetli karın ağrısı ve yüksek ateş gibi belirtileri olan ishalde, beslenmenin yanı sıra koruyucu tedbirler de önemlidir. Çocukların, ishalden korunması için öncelikle aileler hijyenik şartlara ve temizliğe dikkat etmelidir. Vücut temizliği, yiyecek ve içeceklerin temiz olması, çocukları olduğu kadar büyükleri de ağız yoluyla bulaşan enfeksiyon hastalıklarından önemli ölçüde korur. Ancak, buna rağmen hastalık ortaya çıktığı zaman yapılacak ilk işlem, çocuğa sulu gıdaların verilmesi olmalıdır. İçerisinde tuz ve şeker karışımı olan ishal tuzu, şeftali suyu, yağsız yoğurt, patates haşlaması, elma suyu, asidi alınmış kola ve pirinç lapası gibi gıdalar ishali önlemede çok etkili olur. Basit yöntemlerle iyileşmeyen ishalli çocuklar, en yakın sağlık kuruluşuna götürülmelidir. Özellikle, ishalin daha şiddetlisi olan dizanteriye yakalanan çocuklar, zaman geçirilmeden tedaviye alınmalıdır.
İshal konusunda bazı insanlarda yanlış düşünceler bulunmaktadır. İshalli çocuğa sulu gıda verilmeme düşüncesi, tamamen yanlış bir bilgilendirme ya da bilgilenmenin ürünüdür. İshale yakalanan bir çocuk, aşırı su kaybına uğradığı için güçsüz düşer. Önemli olan çocuğun kaybettiği vücut sıvısını en kısa sürede yeniden kazanmasını sağlamaktır. Bunun için de beslenmenin çok büyük önemi var. Bol sulu gıdalar, tedavi için birinci şarttır. İshalli çocuğa sulu gıdalar verilmemesi, çocuğun hayatını tehlikeye atar. Bu konuda çok dikkatli olmalıyız.
Çocukta yaz ishaline dikkat
Dicle Üniversitesi (D.Ü.) Tıp Fakültesi Bebek Servisi Sorumlu Öğretim Üyesi Doç. Dr. Fuat Gürkan, çocuklarda çok sık görülen yaz ishalinin çocukların vücut dirençlerini düşürerek bünyelerini enfeksiyonlara daha açık hale getirdiğini söyledi. Doç. Dr. Gürkan, bilinçli olmayan annelerde, ishal olan çocuklarına süt vermeyi kesme gibi yanlış bir kanı olduğunu belirterek, ‘’Oysa bu durumda anne sütünün verilmeye devam edilmesi gerekir’’ dedi. Annelerin, ekonomik kriz sebebiyle çoçuklarını hazır mamalarla beslediklerine dikkat çeken Gürkan, bu durumun çoçuktaki büyümeyi etkilediği söyledi.
İshal ölüm sebebi
İl Sağlık Müdürü Ahmet Cem Çerkeş, gelişmekte olan ülkelerde ishalin çocuk ölümlerinde ilk sıralarda geldiğini söyledi. Ahmet Cem Çerkeş, “İshale bağlı olarak her yıl dünyada 4 milyon çocuk hayatını kaybediyor. Ülkemizde de yaygın olan ishal, çocuk ölüm sebepleri arasında ilk sıralarda yer alıyor” dedi. İshalin ölüm ve yetersiz beslenme gibi iki önemli tehlikeye yol açtığını, ölüm vakasının genellikle dehidratasyon adı verilen, vücuttan büyük oranda su ve tuz kaybı sonucu meydana geldiğini kaydeden Çerkeş, “İshal tedavisindeki en önemli hususlar, vücudun susuzluktan kurumasını önlemek, su ve tuz kaybını hızlı bir şekilde telafi etmektir” şeklinde konuştu. İshal belirtilerinin baş göstermesiyle birlikte hastaya daha fazla sıvı içirilmek suretiyle su ve tuz kaybının önlenebileceğini anlatan Çerkeş, “Eğer vücutta susuzluk belirtileri başlamışsa, yapılacak en iyi tedavi, tuz-şeker karışımından oluşan sıvının ağızdan verilmesidir” dedi.
Çocuklarda karın ağrısı
Karın ağrısından yakınan çocuk hemen doktora götürülmeli mi? Hayır. Önce bazı belirtilere dikkat edilmeli. Karnı ağrıyan çocuğunuzun sorununu araştırırken şu soruların yanıtlarını aramalısınız:
Çocuk son günlerde kabız çekiyor muydu? Dışkıları küçük küçük ve sert miydi?
Eğer bu soruya 'evet' yanıtını veriyorsanız, karın ağrısının nedeni basit bir kabızlık olabilir. Özellikle hastalıktan kalkan çocuklarda kabızlık çok sık görülen bir durumdur. Bu arada çocuğu lifli besinlerle beslemeye özen gösterilmeli. Çocuğa asla müshil ilacı verilmemeli.
Çocuğunuz çok fazla şekersiz çiklet çiğniyor mu?
Yapay tatlandırıcılar, kimi zaman karın ağrısına neden olabilirler. Ayrıca midede gaz birikmesi ve şişkinlik de meydana gelebilir. Çocuk çiklet çiğnemeyi bıraktıktan sonra karın ağrısı şikayetleri de ortadan kalkar.
Çocuğunuz geceleri karnının üst kısmında başlayan ağrılardan yakınıyor mu?
Eğer çocuğunuzun böyle bir sorunu varsa, sindirim sisteminde işlerin iyi gitmediğine inanabilirsiniz. Böyle bir durumla karşılaşınca bir doktora başvurulmalı. Çocuğun mide asidinin kontrol altında tutulması için bazı ilaçlar kullanması gerekebilir.
Çocuğunuz karın ağrısından yakınmakla kalmayıp kilo da veriyor mu?
Nedensiz kilo kaybı her zaman için endişe verici bir durumdur. Karın ağrısı çeken çocuğun kilo vermesinde parazitten tutun da önemli hastalıklara kadar çeşitli nedenler etken olabilir. Hiç vakit kaybedilmeden bir doktora başvurulmalı.
Çocuk karnının üzerine el değdirtmiyor mu? İshal ve kusma var mı?
Bu sorulara evet yanıtını verirseniz, çocuğun apandisitinin iltihaplanmış olması ihtimali çok yüksektir. Çocuk karnına el değdirtmiyorsa ve sürekli kusmak istiyorsa, apandisit olasılığı akılda tutulup hemen doktora baş vurulmalı.
Çocuklar karın ağrısından yakınmaya bayılırlar. Her fırsatta bu bahaneyi ileri sürerler, ama bazan karın ağrısı ciddi sorunların habercisi de olabiliyor. Bu nedenle çocukların şikayetleri hafife alınmamalı.
Her yıl 3 bin çocuk ishalden ölüyor
Sağlık Bakanı Recep Akdağ, her yıl Türkiye'de yaklaşık 3 bin, dünya genelinde ise 2 milyon çocuğun ishalden öldüğünü belirtti. Akdağ, ishal olan çocuğa normalden daha fazla su ve sulu gıdalar verilmesi gerektiğini söyledi. Akdağ, bakanlıkta düzenlediği basın toplantısında, ‘‘İshalli Hastalıkların Kontrolü Programı’’ konusunda bilgi verdi. Akdağ, 1986 yılında başlatılan program ile ishalli hastalıkların önlenmesi ve tedavisine yönelik çalışmaların titizlikle yürütüldüğünü bildirdi. Çocuk ölümleri nedenleri içinde ishalden ölüm oranının 1986 yılında yüzde 13.3 olduğunu, bu rakamın bugün yüzde 2'lere düştüğünü belirtti.
İshal salgını virüs kaynaklı
Ereğli’de son bir haftadır yaşanan ishal vak’aları üzerine bir açıklama yapan Kaymakam Mustafa İngenç, “İshaller sudan kaynaklanmıyor, virüsten kaynaklanıyor” dedi. Bu arada devam eden ishal vakaları nedeniyle son birkaç gün içerisinde yüzlerce kişinin hastanelerin acil servislerine müracaat ettiği bildirildi. Konuyla ilgili açıklama yapan Kaymakam Mustafa İngenç, Ereğli’deki içme sularının temiz olduğunu, bu konuda vatandaşların rahat olması gerektiğini söyledi. İngenç, vatandaşların yaz ayları nedeniyle biraz daha dikkatli olması gerektiğini belirterek, “Vatandaşların yiyecekleri yemeklere ve diğer gıdalara dikkat etmeleri gerekiyor. Özellikle yedikleri meyve ve sebzeleri çok iyi yıkamaları gerekiyor. Bir de bu dönem fındık sezonu olduğu için bir çok kişi fındıkları temizlemeden yiyor. Bundan dolayı da ishal vakaları artıyor” dedi. Belediye Başkan Yardımcısı Mustafa Sunmaz ise belediyenin içme sularının alınan numune ve yapılan tetkiklerde temiz çıktığını söyledi. Karadeniz Ereğli Eğitim Araştırma Grubu Başkanı Dr. Haluk Özsayın da bu mevsimde ishal vakalarında artış olmasının normal olduğunu belirterek, “Bu da fazla abartılacak kadar değil. Bu ishallerin sebebi içme sularında değil. Bakteriyel değil.” diye konuştu.
Ankara’dan H. E. mektubunda özetle diyor ki:
“Yaz döneminde ishallere sık rastlanıyor. Bu konuda detaylı bilgi yazarsanız memnun olurum.”
Dünya sağlık teşkilatına göre ishal, 24 saatte üçten fazla sulu dışkılama olması halidir. Sadece anne sütü ile beslenen bebeklerde ise her zamankinden daha sık ve sulu dışkılama ishal olarak tanımlanmaktadır. Dünyada 5 yaşın altında yılda bir milyar civarında ishal vakası görülmektedir. Bunun 2.2 milyonu ölümle sonuçlanmaktadır. Ölümler daha çok 2 yaşın altında ve akut su kaybından olmaktadır. İshallerde su kaybı nedeni ile ölüm dışında büyüme ve gelişme olumsuz yönde etkilenmektedir.
İshalleri farklı şekillerde sınıflandırmak mümkündür. Akut ishaller, dizanteri ve persistan ishal en sık kullanılan sınıflandırma tipidir. Akut başlıyan ve 14 günden kısa süren ishaller akut ishal olarak tarif edilmektedir. Bu tip ishallerde dışkıda kan olmaz. Ölüm sebebi ani su kaybı yani dehidratasyondur. Dizanteride kanlı dışkılama vardır. Bu tip ishallerde bağırsaklarda zedelenme olur. Eğer ishal 14 günden fazla devam ederse persistan ishal adı verilir.
Anne sütü ile beslenen bebeklerde ishal daha az olmaktadır. Biberon ve emziklerin iyi temizlenememesi, pişmiş yiyeceklerin oda sıcaklığında beklemesi, temiz olmayan su kullanımı, tuvaletten sonra ellerin yıkanmaması, evde yeterli kanalizasyonun bulunmamasıda ishal riskini fazlalaştırmaktadır.
İshal yapan etkenler içinde virüsler, bakteriler, toksinler, kimyasal maddeler, gıda zehirlenmeleri rol oynar. Bunlardan virüsler özelliklede rota virüsler her mevsimde ishal yapabilir. İlkbahar ve sonbaharda salgınlar şeklinde izlenir. Bakteriler ile meydana gelen mikrobik ishallere daha ziyade yaz aylarında rastlanır. Gene fast food beslenmenin yaygınlaşması ile de gıda zehirlenmesine bağlı ishallerin görülme sıklığı artmaktadır. Gıda zehirlenmelerinde enfekte gıdanın alınmasından 1-7 saat sonra bulantı, kusma, karın ağrısı gibi belirtiler ortaya çıkar. Şiddetli zehirlenmelerde ateşlenme, titreme olabilir...
Yaz ishallerinin önemli etkeni bakterilerdir. Pişirilen gıdaların oda sıcaklığında uzun süre bekletilmesi, sıcaklar sebebi ile gıdaların çabuk bozulması, el temizliğine dikkat edilmemesi, tatil sebebi ile beslenme alışkanlıklarında değişiklikler olması ishalin ortaya çıkmasına sebep olur. Yaz ishallerinde önce hafif bir bulantı olur. Sonra şiddetli kusma ve kramp tarzında karın ağrısı meydana gelir. Yaygın eklem ve baş ağrıları olabilir. Halsizlik, baş dönmesi, tansiyonda düşme meydana gelir. Su kaybına bağlı dehidratasyon olabilir.
Bunun şiddetine göre ağız mukozasında kuruma, göz küresinde çökme, deri elastikiyetinde azalma, idrar miktarında azalma olur. Daha fazla su kaybında şoka girebilir. Hastalık bu kadar ilerlemeden hemen tedbir almak lazımdır. İlk yapılacak iş ağızdan bol bol sıvı vermektir. Şekerli-tuzlu ishal tozları bu konuda oldukça faydalıdır.
Eğer hasta çok kusuyorsa, ağızdan beslenemiyorsa, çok fazla su kaybı varsa mutlaka hastaneye yatırmalı ve damar yolu ile serum tedavisine başlamalıdır. İshalli olan çocukların sıvı tüketimi günde üç litreyi bulmalıdır. Az sıvı kaybı var ise 1.5 litre yeterli olabilir. İshalde şekerli gıdaları, yağlı yiyecekleri azaltmalı. Sindirimi kolay ve sıvı ağırlıklı beslenmelidir. En iyi besin yoğurt, ayran, meyve suları, karpuzdur. Tedavide prensip, kaybettiği sıvıdan fazla sıvı vermektir.
El temizliğine çok dikkat etmelidir.Yemeklerden önce ve sonra eller mutlaka yıkanmalıdır. Tuvalete girip çıktıktan sonrada eller muhakkak sabunla yıkanmalıdır. Yemek yenilen kaplar, su içilen bardaklar temiz olmalıdır.
Çocuklarımızı ishalden korumanın yolu onlara temizliği öğretmektir. Temiz olan kimselerin ishal olması zordur. Sokakta satılan gıdaları almamalı. Temiz olmayan lokantalara gitmemeli. Suyun temizini içmeli. Yenilecek gıdaları iyice yıkamalı. Denize gidecekse temiz yerlerde yüzmeli.
Çocukta ishal başlarsa ve 24 saat içinde 7-8’den fazla büyük abdest yaparsa, kusma 2-3’den fazla olursa hemen hekime gitmelidir. Bunun altında olan sayılarda fazla telaşa kapılmamalı, bol bol sıvı, ağızdan ishal tozu ile yapılmış sıvılar vermelidir. İshal dikkatli tedavi edilmezse, su kaybı yerine konmaz ise ölümcül olabilir. İshale yakalanan beş yaş altı çocuklar iyi tedavi edilmezse ölüm riski artmaktadır...
İshal kışın da görülüyor
Çocukların kışın da ishale karşı korunmaları gerektiğini belirten Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatri Anabilim Dalı öğretim üyesi Doç. Dr. Mustafa Öztürk, Türkiye'de 0-4 yaş grubu çocuk ölümleri nedenleri arasında 3'üncü sırada bulunduğunu kaydetti. Öztürk, şunları söyledi:
"Temiz içme suyu kullanılmaması, sulara dışkı karışması, altyapı yetersizliği, kötü ve yetersiz ev hijyeni, besinlerin hazırlanması, saklanması ve sunulmasında hijyen kurallarına uyulmaması, çocuklarda zamanında ek gıdaya başlanmaması gibi nedenlerle meydana gelen ishal, kızamık, üst solunum yolu enfeksiyonları gibi hastalıklar ile gereksiz antibiyotik kullanılması gibi nedenlerle de oluşmaktadır. Viral hastalıklara bağlı ishallerin yüzde 70'inin kış aylarında görüldüğüne dikkat edilirse, ishal kış aylarında da bir tehlike kaynağıdır. Çocuklara ilk 4-6 ayda sadece anne sütü verilmeli. Anne sütü almayan bebeklere kaşıkla mama verilmeli, yiyecekleri temiz su ile yıkanmalıdır. Çocuklara elma, havuç suyu, ayran içirilmelidir. ''
İshal olan çocuğa sulu gıda verilmeli
İshalden her yıl, ülkemizde 23 bin, dünyada ise 3 milyon çocuğun hayatını kaybettiği hatırlatılarak, yazın aşırı terleme sebebiyle sıvı gıdalara ihtiyaç duyan çocuklara, ayran, çorba ve klorlanmış içme suyu verilmesi gerektiği bildirildi.
Samsun Ana-Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Şube Müdürü Muzaffer Eskiocak, çocukların yaz aylarında aşırı derecede sıvı kaybettiklerini, bu sebeple su ve sulu gıdalara ihtiyaç duyduklarını belirtti.
İSHAL, YAZLARI ARTIYOR...
Kabuksuz yaz meyvelerinin yıkanmadan yenilmesi, açık havada bekletilen yiyeceklere karasinek türü böceklerin konması sebepleriyle öldürücü etkiye sahip ishal vakalarının özellikle yaz aylarında artış gösterdiğini söyleyen Eskiocak, alınması gereken tedbirler konusunda şunları söyledi:
"Dört aydan küçük bebeklerin emzirilmek suretiyle, sadece anne sütüyle beslenmeleri gerekir. Çocuk 5 aydan gün alınca uygun etli gıdalar verilmeli ve hazırlanmasında temizliğe azami gayret gösterilmeli ve kolayca temizlenmeyen biberon yerine, yiyecekler, kaşık veya bardak ile verilmeli. Bol miktarda klorlu su kullanılmalı ve yemeklerden önce çocuğu besleyecek olanların elleri sabunla yıkanmalı. Helaların kullanılması yoluyla dışkılar uygun bir şekilde kaldırılmalı. Ayrıca 9. ayını dolduran çocuklara gecikmeden kızamık aşısı uygulatılmalı. Çünkü, kızamık hastalığı ishalle beraber olduğunda yüksek bir öldürücü etkisi vardır."
ÇOCUKLAR İÇİN ÇOK CİDDİ ÖLÜM SEBEBİ
Eskiocak, ishalin her yıl ülkemizde 23 bin, dünyada ise 3 milyon çocuğun hayatını kaybetmesine yolaçtığını belirterek, şöyle dedi: "İshalde ölüm nedeni dışkılama veya kusma yoluyla çocuğun susuz kalması ve kurumasıdır. Aileler çocuklarında günde üç defadan daha fazla sulu dışkılama ve kan tespit ederlerse sağlık ocağına veya hastaneye götürene kadarki süre içinde, önceden verdiğinden fazla miktarda su ve ayran, çorba ve pirinç lapası gibi sulu gıdalar verirlerse çocuklarına ilk yardımı yapmış olurlar. Sağlık kuruluşuna götürülmesi ve sağlıkçıların önerilerine uyularak su ihtiyacının karşılanması hayat kurtarıcı olacaktır. Bu arada ishalin kesilmesi çocuğa gösterilen ilginin kesilmesini gerektirmez. En çok iki hafta çocuğun kaybettiği kilonun karşılanması için günde bir öğün fazladan verilmelidir
İshale karşı sirke ve limon
Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Yrd. Doç. Dr. Fatma Sırmatel, salatalara sirke konulması ve limon sıkılmasının, akut bağırsak enfeksiyonlarına karşı etkili bir yöntem olduğunu bildirdi.
Sırmatel, yaptığı açıklamada, çiğ yenen sebze ve meyvelerin, 50'de biri oranında sirke katılmış su içerisinde yarım saat bekletilmesiyle, mikropların önemli ölçüde öldürülebileceğini ve zararsız hale getirilebileceğini vurguladı.
Yrd. Doç. Dr. Sırmatel, şöyle devam etti:
"Çiğ yenen sebze ve meyveler, sirkeli suda bekletildikten sonra, yeniden musluk suyu ile temas ettirilmemeli, ya olduğu gibi tüketilmeli, ya da en az 5 dakika kaynatılmış su ile yıkanmalı. Sirkeli, limonlu gıdalar, mikrop üremesini önler, gıda maddesi içerisinde zararlı bakteri sayısını azaltır. Yaz aylarında, bol bol sirkeli, limonlu salata yenmeli."
Yaz aylarında sıkça görülen ishale dikkat!
Özellikle yaz aylarında çok daha sık görülen ishal, vücutta aşırı su ve minarel kaybına yol açıyor. Yiyecek–içecekler ve temiz olmayan ortamlardan bulaşan ishal, ani başlayıp ve kramp şeklinde karın ağrısı, iştahsızlık, kusma, hafif ateş ve en önemlisi sık sık ve sulu dışkı şeklinde kendini gösteriyor.
Dünya Sağlık Örgütü’nün verdiği rakamlara göre gelişmekte olan ülkelerde yılda 1,5 milyar ishal vakası ve 4 milyon ishale bağlı ölüm meydana geliyor. Bu rakamlara dikkat çeken uzmanlar, ishale karşı dikkatli olunması gerektiğini ve yenilen–içilen yiyeceklerde hijyene ve vücut temizliğine –bilhassa el temizliğine– dikkat edilmesini öneriyorlar.
İshal, özellikle küçük yaştaki çocuklarda ve genç–yetişkin herkesin yaz aylarında çoğunlukla yaşadıkları bir sorun. Sıcakta yiyeceklerde ve içeceklerde yaşama ve üreme imkanları artan mikroplar mide ve bağırsak yoluyla vücuda bulaşıp yüksek miktarda su kaybına, halsizliğe ve mide kramplarına yol açan rahatsızlıklara neden oluyor.
İshal vakalarında her zamankinden daha fazla su tüketilmesi gerekiyor. Bu da ishalin durması için değil, kaybolan suyu yerine koymak için.
Çocuklarda, eczanelerde ve ana çocuk sağlığı merkezlerinde bulunan tuz–şeker çözeltisi (ORS) içirilerek vücudunun kaybettiği su ve mineral kaybı telafi edilebilir. Çocuklar, özellikle bebeklerin ishal olduklarında az ama sık sık beslenmesi gerekiyor.
Doktora danışmadan ilaç kullanmayın
Doktora danışmadan ishal kesici ilaç veya antibiyotik kullanılmaması gerekiyor. İshali ağır geçiren yani dışkısında kan olan, sık kusan, karın ağrısı ve yüksek ateşi olanların kısa sürede doktora götürülmesi gerekiyor. Çok ağır olmayan ishal vakaları 3–6 gün içinde kendiliğinden düzeliyor.
İshali önlemek için temizliği sakın ihmal etmeyin
Temiz ve dezenfekte edilmiş su içmeye dikkat edin.
Hijyenik koşullara uygun hazırlanmış ve muhafaza edilmiş yiyecekler tüketin.
Ellerinizi sık sık yıkayın ve bu alışkanlığı çocuklarınıza da kazandırın.
Sokakta açıkta satılan yiyecekleri tüketmeyin, açık su içmeyin.
Umumi tuvaletleri kullandıktan sonra ellerinizi dikkatlice temizleyin.
İshalde yoğun şekilde kaybedilen sıvı nedeniyle bol miktarda sıvı alınmalı.
 Çocuklarda Yaz İshali hakkinda aciklamalar Çocuklarda Yaz İshali konusunda bilgiler.
Anahtar Kelimeler:Çocuklarda Yaz İshali ,çocuklarda ishal,ishal nedenleri,ishal tedavisi,karın ağrısı ishal,Yaz İshali nasıl tedavi edilir
|
|
